پیش‌ بینی هوش مصنوعی از افزایش قیمت خودرو تا پایان سال

مقدمه

بازار خودرو در ایران همیشه رفتاری شبیه یک شخص لجباز و بی‌ثبات داشته، یک روز آرام است و روز بعد طوری مضطرب و ناآرام است که انگار از خواب پریده. امسال اما این بی‌ثباتی تبدیل به یک الگوی قابل‌ ردیابی شده، چون بالاخره داده‌های کافی در دسترس قرار گرفته‌اند تا بتوان از نگاه هوش مصنوعی آینده را کمی دقیق‌تر حدس زد. در همین میان، «پیش‌بینی قیمت خودرو در چند روز آینده» تبدیل شده به دغدغه‌ای که تقریبا همه درباره‌اش حرف می‌زنند، از راننده تاکسی تا معامله‌گر حرفه‌ای.

۳ روش که هوش مصنوعی آینده را به کمک آن‌ها حدس می‌زند

مدل‌های هوش مصنوعی برخلاف تحلیلگرانی که معمولا با سه شاخص سر و کار دارند، از همه اطلاعات موجود در بازار مثل چیدن یک پازل هزار قطعه‌ای استفاده می‌کنند. آنها روند قیمتی را با داده‌های رفتاری کاربران، حجم آگهی‌های خرید و فروش، حتی احساس بازار از دل شبکه‌های اجتماعی ترکیب می‌کنند.

1. اول تاریخچه قیمت‌ها را خط‌به‌خط می‌کاوند تا الگوهای تکرار شونده را پیدا کنند.
2. بعد سراغ اقتصاد کلان می‌روند و تورم، نقدینگی و نرخ ارز را بررسی می‌کنند.
3. در آخر رفتار مردم را می‌سنجند، این‌ که چه زمانی بیشتر جست‌وجو می‌کنند یا چه لحظه‌هایی خریدشان سنگین‌تر می‌شود.

ترکیب این داده‌ها تصویر دقیقی نمی‌دهد، اما یک نقشه احتمالی ارائه می‌کند، نقشه‌ای که نسبت به تحلیل‌های سنتی کمتر اشتباه می‌کند.

۳ عامل که امسال اوضاع را پیچیده کرده است

بازار خودرو شبیه خیابانی شده که همزمان چند مسیرش بسته است. از یک طرف عرضه کم شده، از طرف دیگر واردات در هاله‌ای از ابهام مانده، و نرخ ارز هم مثل کودکی بیش‌فعال بالا و پایین می‌پرد. نتیجه این می‌شود که بازار به کوچک‌ترین خبر واکنش افراطی نشان می‌دهد.

1. عرضه واقعی کمتر از نیاز خریداران است.
2. دستورالعمل‌های واردات هنوز کامل و قطعی نشده‌اند.
3. نوسانات ارزی فاصله بین قیمت‌ها را بیشتر می‌کند.

این سه عامل، بازار را مثل فنری فشرده نگه داشته‌اند و کافی است کوچک‌ترین فشار اضافی وارد شود.

شش ماه اخیر چه حرفی برای گفتن دارد؟

اگر کسی شش ماه گذشته را مرور کند، چند چیز بیشتر از همه به چشم می‌خورد. بازار بیش‌ از حد عصبی شده و تقریبا هر خبری (چه واقعی چه شایعه) فورا روی قیمت‌ها اثر می‌گذارد.

1. حساسیت بازار نسبت به اخبار افزایش پیدا کرده.
2. اختلاف قیمت کارخانه و بازار، موتور دائمی التهاب شده.
3. جست‌وجوی قیمت روز خودرو در اینترنت تقریبا شاخص به حساب می‌آید، هر وقت زیاد می‌شود، معمولا بازار آماده یک حرکت تازه است.

نقش نرخ ارز، همان داستانی که همه می‌دانند اما نه کامل

تصور رایج این است که قیمت خودرو فقط از نرخ دلار دستور می‌گیرد. داده‌های جدید یک نکته ظریف‌تر را نشان می‌دهد: شدت نوسان مهم‌تر از خود نوسان است.

به بیان ساده، اگر دلار چند روز ثابت بماند اما یکی‌دو جهش کوچک داشته باشد، بازار خودرو همین را برای بالا رفتن قیمت کافی می‌داند. دلیلش هم ساده است، اعتماد کم است و مردم از سایه تصمیم‌های اقتصادی هم می‌ترسند.

۳ خودرو که احتمال جهش بیشتری دارند

هوش مصنوعی رفتار هر گروه از خودروها را متفاوت تشخیص می‌دهد.

1. مدل‌های کم‌تیراژ داخلی همیشه روی موج نوسان سوارند.
2. وارداتی‌های جدید بیش از همه از نرخ ارز تاثیر می‌گیرند.
3. خودروهای اقتصادی با تاخیر واکنش نشان می‌دهند، اما اگر تکان بخورند، معمولا شیب افزایش آن‌ها سریع است.

آیا افزایش قیمت تا پایان سال قطعی است؟

هیچ تحلیلی نمی‌تواند از «قطعیت» حرف بزند، اما مدل‌ها می‌توانند احتمال‌ها را وزن‌دهی کنند.

۳ سناریو قابل ذکر است:

1. سناریوی خوش‌بینانه: بازار ارز آرام بگیرد، کارخانه‌ها تولیدشان را بالا ببرند و بالاخره تکلیف واردات مشخص شود.
2. سناریوی میانه: وضعیت فعلی ادامه پیدا کند، یعنی افزایش‌های کوچک و چند جهش ریز.
3. سناریوی بدبینانه: ارز دوباره دچار نوسان شود و تولید هم دچار وقفه شود.

با داده‌های فعلی، سناریوی میانه محتمل‌ترین مسیر است.

چند هفته آینده احتمالا پرتنش خواهد بود

سه هفته آینده مثل جاده‌ای است که تابلو هشدار هر چند متر یک بار ظاهر می‌شود. مدل‌ها می‌گویند:

1. واکنش بازار نسبت به اخبار سیاسی شدیدتر می‌شود.
2. تقاضای فصلی موتور هیجان را روشن می‌کند.
3. قیمت بازار سریع‌تر از نرخ کارخانه تغییر خواهد کرد.

همین رفتارها باعث شده جست‌وجوی «پیش بینی قیمت خودرو در چند روز آینده» افزایش پیدا کند، چون تغییرات اخیر دیگر صبر نمی‌کند تا ماه جدید از راه برسد.

خریدار باید چطور تصمیم بگیرد؟

بیشتر خریداران در موج هیجان غرق می‌شوند، نه اطلاعات واقعی.

۵ قدم ساده که می‌تواند این دام را خنثی کند:

1. قیمت‌ها را هفتگی مقایسه کنید، نه روزانه.
2. به روند بلندمدت نگاه کنید، نه به روند بعد از یک خبر.
3. اختلاف قیمت بازار و کارخانه را جدی بگیرید.
4. خرید را بر اساس نیاز واقعی تنظیم کنید.
5. گزارش‌های معتبر را مبنا قرار دهید، نه شبکه‌های اجتماعی.

جمع‌بندی

پیش‌بینی قیمت خودرو امروز بیشتر شبیه تحلیل رفتار یک موجود زنده است تا خواندن یک نمودار خشک. بازار نه تنها از عوامل اقتصادی، بلکه از احساس جمعی، شایعه‌ها و حتی رفتار کاربران اینترنت تاثیر می‌گیرد. مدل‌های هوش مصنوعی احتمال افزایش قیمت را تا پایان سال بالا می‌دانند، اما زاویه نهایی کاملا به سیاست‌گذاری و روند ارز بستگی دارد.

در نهایت، تصمیم‌گیری عاقلانه چیزی نیست که با یک تیتر یا یک عدد مشخص شود. مسیر درست از بین داده‌ها، نیاز واقعی و کمی صبر بیرون می‌آید.